خودزنی آمریکا در لباس قدرت نمایی

هژمونی غارتگرانه یعنی آمریکا از جایگاه بالای بین‌المللی خود استفاده می‌کند تا از دوستان و دشمنانش امتیاز بگیرد، باج خواهی کند و آنها را وادار به اطاعت سازد. آمریکا به همه روابط دوطرفه مثل یک بازی برد-باخت (که در آن هرچه یکی ببرد، دیگری می‌بازد) نگاه می‌کند، با این اصل که «آنچه مال من است فقط مال من است و آنچه مال توست، قابل معامله است».

ایالات متحده این هژمونی را با اقدامات مختلفی نشان داده است: خارج شدن از توافق‌های بین‌المللی، قانون را فقط به نفع خود استفاده کردن، باج‌گیری اقتصادی و حتی کاربرد زور علیه کشورهای مستقل. این رفتار در دو چیز دیده می‌شود: اول اینکه آمریکا از یک «کشور مسئولیت‌پذیر» به یک «قانون‌شکن» تبدیل شده است. دوم اینکه ذهنیت راهبردی آن به «اول آمریکا» تنزل پیدا کرده، چون از کم شدن نسبی قدرت خود نگران است – سهم آمریکا از تولید ناخالص داخلی جهان از 40 درصد در سال 1960 به 25 درصد در سال 2023 رسیده است.

والت می‌گوید «هژمونی غارتگرانه ریشه نابودی خودش را درون خود دارد». اول اینکه ایالات متحده قدرت را با نفوذ اشتباه می‌گیرد و اعتبار بین‌المللی خود را خیلی کم می‌کند. دوم اینکه طرز فکر برد-باخت آن، متحدانش را ناامن می‌کند؛ نظرسنجی موسسه گالوپ در سال 2025 نشان می‌دهد محبوبیت آمریکا در 44 کشور، به خصوص بین متحدان ناتو، بیش از 10 امتیاز پایین آمده است. سوم اینکه ایالات متحده قدرت دنیای چندقطبی را دست کم می‌گیرد، چون دنیای امروز به همکاری برد-برد نیاز دارد، نه به «قانون جنگل».

لغزش آمریکا به سمت هژمونی غارتگرانه یک حرکت رو به عقب است. شاید سود کوتاه‌مدتی داشته باشد، اما در بلندمدت آمریکا را فقیرتر، ناامن‌تر و بی‌نفوذتر می‌کند. برای قدرت‌های بزرگ، راه درست این است که منطق هژمونیک را بشکنند و چندجانبه‌گرایی را بپذیرند.